[ مقدمه ] بسم اللّه الرحمن الرحيم و به نستعين چون جم‌جاه جلال الدين محمد اكبر بادشاه فرموده بودند « 1 » كه از بندهاى درگاه هريك را كه سليقهء تاريخ باشد نويسند - بلكه از ايام سلطنت « 2 » حضرت جنت آشيانى همايون بادشاه اگر كسى را در خاطر چيزى مانده باشد درج نمايند - و بنام نامىء ما تمام سازند - و اين پروانه را نوّاب شيخ المشايخ شيخ ابو الفضل « 3 » ولد شيخ مبارك

--> ( 1 ) در همايون‌نامه تصنيف گلبدن بيگم بنت بابر بادشاه در صفحه 1 در خصوص حكم جلال الدين محمد اكبر شاه براى جمع نمودن حالات محمد همايون بادشاه مىنويسد كه « حكم شده بود كه آنچه از واقعهء فردوس مكانى ( محمد بابر بادشاه ) و حضرت جنت آشيانى ( محمد همايون بادشاه ) ميدانسته باشيد نويسيد - وقتى كه حضرت فردوس مكانى از دار الفنا بدار البقا خراميد - اين حقير هشت ساله بود و بيان واقع شايد كمترك بخاطر مانده بود - بنابر حكم بادشاهى آنچه شنيده و بخاطر بود نوشته مىشود » - در اكبرنامه جلد اول صفحه 9 نيز مرقوم است « به اطراف ممالك . . . . . . مناشير عالى شرف صدور يافت كه نقل مسودّات و يادداشتهاى خود را ببارگاه حضور فرستادند » * ( 2 ) همايون بادشاه از سنه نه‌صد و سى و هفت هجرى ( 937 ه ) تا سنه نه‌صد و شصت و سه هجرى ( 963 ه ) سلطنت كرد - ببينيد محامدن دانستيز از لين پول صفحه 328 * ( 3 ) ابو الفضل علامى در سنه نه‌صد و پنجاه و هشت هجرى ( 958 ه ) ولادت يافت و در سنه يكهزار و يازده هجرى ( 1011 ه ) وفات كرد - براى احوال اوشان ببينيد صفحات XXIV - LIX در ترجمهء انگليسى آئين اكبرى از بلاخمن كه بتصحيح كرنل فيلات در سنه 1939 شايع شده *